Verzet door Indische en Molukse Nederlanders

Over de Tweede Wereldoorlog zijn nog veel verhalen niet of te weinig verteld. Vanaf 28 juni hebben we in Den Haag het nieuwe museum Sophiahof, gewijd aan de culturele en historische erfenis van Nederlands-Indië. De eerste tentoonstelling heet ‘Vechten voor de vrijheid’. Onderdeel van deze tentoonstelling is het verzet van Indische Nederlanders, Indonesiërs en Molukkers in Nederland tegen de Duitsers.

Victor Makatita

Eén van de verzetsstrijders waarvan de tentoonstelling het verhaal vertelt, is Victor Makatita. Hij was de zoon van een Molukse vader en een Indische moeder.

Jeugd

In 1927, Victor was toen 8, verhuisde hij met zijn ouders en broer en zusjes vanuit Indië naar Den Haag. Ze gingen wonen in de Zonnebloemstraat, op nummer 64. In zijn vrije tijd ging hij voetballen bij Quick.

Victor - in het midden - in adspirantenteam Quick, 1933
Victor - in het midden - in adspirantenteam Quick, 1933

Blijkbaar was hij een talent, want al op zijn zestiende speelde hij in het eerste elftal. Hij was ook goed in cricket, want in 1934 speelde hij in het eerste aspiranten cricketteam van hetzelfde Quick.

Studie

Victor ging in 1938 studeren aan de officiersopleiding van de KMA – De Koninklijke Militaire Academie – in Breda. Nadat de Duitsers op 10 mei 1940 Nederland waren binnengevallen en vijf dagen later Nederland capituleerde, werden de studenten van de KMA ontslagen en naar huis gestuurd.

Victor Makatita
Victor Makatita als cadet - Den Haag 29 april 1939 - Moluks Hist. Museum coll. L. Haring

Verzet en ontsnappingspoging

Tijdens de eerste oorlogsjaren hield Victor zich bezig met ondergrondse activiteiten. Hij verrichtte  onder meer koeriersdiensten voor het verzet tegen de Duitsers.

Op 7 december 1941 hadden de Japanners Pearl Harbor aangevallen. Voor hun oorlogsvoering waren de rubberplantages en olievelden in het toenmalig Nederlands-Indië erg belangrijk. Het was dus niet onverwacht dat Japan ook in die richting de aanval voortzette.

Victor wou via Zwitserland en Engeland naar Nederlands-Indië vertrekken om dáár te gaan vechten. In februari 1942 begint hij zijn ontsnappingstocht samen met een mede-student.

De reis

Op 10 februari vertrokken ze uit Den Haag en kwamen zes dagen later aan in de Franse stad Besançon vlakbij de Frans-Zwitserse grens. De eerste keer lukte het niet om de grens over te steken, omdat er te veel sneeuw lag. Bij een nieuwe poging, twee dagen later, zijn ze helaas gepakt. Eerst leek het of ze er met een gevangenisstraf vanaf zouden komen, omdat er slechts sprake was geweest van een amateuristische poging van radeloze jongelui. Maar ze werden op 7 april 1942 toch ter dood veroordeeld.

Afscheid

Victor mocht nog een brief aan zijn oudere broer schrijven. In zijn brief schreef hij onder andere: “Ik hoop dat je begrijpt, dat ik dit moest doen. Ik was nu eenmaal van plan officier te worden en Indië was in gevaar … Nooit zal ik vergeten wat ze allen (thuis), Pa en Ma in het bijzonder, voor mij betekenden. … Ik vraag vergeving, als ik ze door deze handeling verdriet berokkend heb, maar ik kan niet anders. …. Houd je taai! Je broer Vic.”

Twee dagen later, op 9 april 1942, zijn ze in Dijon gefusilleerd. Victor Makatita was 22.

 

Overlijdensbericht van Victor Maketita - Moluks Hist. Museum coll. Makatita
Overlijdensbericht van Victor Maketita - Moluks Hist. Museum coll. Makatita

Op 27 juni opent Koning Willem-Alexander het museum Sophiahof en vanaf 28 juni is iedereen er van harte welkom. Het museum is te vinden aan de Sophialaan 10 in Den Haag.
www.museumsophiahof.nl

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Scroll naar top

Send this to a friend